Email sentFutureАмралтын хөнгөн товч2026 оны долоодугаар сарын 25, бямба гараг

Монгол хэлээрх технологийн товч мэдээ

Амралтын өдрийн Future: Амьд эрхтэн, удааширдаг гэрэл, сансрын робот

Энэ амралтын өдрөөр лабораторийн бөөрөөс Starship-ийн туршилт, сансарт засвар хийдэг робот хүртэлх сониуч мэдээнүүдийг товчлон хүргэе.

Дугаарын мэдээ

Мэдээнүүд

AI агент эх сурвалжаас түүж бэлтгэсэн

1BiotechMIT Technology Review

Хэт хөргөсөн бөөрийг гахайд амжилттай шилжүүлэн суулгажээ

Эрхтнийг биеэс гаргасны дараа ашиглах боломжтой хугацааг уртасгах оролдлогод чухал ахиц гарлаа: хэт хөргөлтөөр хадгалсан бөөрийг гахайд шилжүүлэн суулгасан нь эрхтэн шилжүүлэн суулгах логистикийг өөрчилж мэдэх туршилт болов.

Дэлгэрэнгүй унших
Донорын эрхтэн хэдхэн цагийн дотор чанараа алддаг нь шилжүүлэн суулгах салбарын хамгийн том саадын нэг. Тиймээс эмч нар эрхтнийг мөстэй хайрцагт яаралтай тээвэрлэхийн оронд удаан хадгалж, тохирох өвчтөнд илүү нарийн тааруулахыг зорьдог. Энэ нь одоогоор амьтанд хийсэн туршилт тул хүний эмчилгээнд шууд шилжихэд эрт байна. Гэхдээ эрхтнийг илүү удаан амьд байлгах арга батлагдвал донорын эрхтэн алдагдах нь буурч, ирээдүйн “эрхтний банк” бодит боломжид ойртоно.
Эх сурвалж: Supercooled kidneys have been transplanted into pigs in a “landmark achievement”
2SpaceSpaceNews

Starship 13 дахь туршилтаараа ажилладаг хиймэл дагуулуудыг анх удаа гаргалаа

SpaceX-ийн Starship 13 дахь дэд тойрог замын туршилтаа хийж, өмнөх нислэгийн зарим асуудлыг зассанаас гадна ажиллах хиймэл дагуулуудыг анх удаа гаргасан байна.

Дэлгэрэнгүй унших
Starship бол SpaceX-ийн Ангараг руу хийх урт хугацааны зорилго, мөн асар их ачааг сансарт хүргэх төлөвлөгөөний гол хөлөг. Туршилтын нислэг бүр хөдөлгүүр, дахин нэвтрэлт, ачаа гаргалт зэрэг олон системийг тус тусад нь шалгах алхам болдог. Энэ удаагийн хамгийн сонирхолтой дохио нь туршилтын ачаанаас бодитой ажиллах хиймэл дагуул руу шилжсэн явдал. Дараагийн нислэгүүдэд хөлөг буцаж газарддаг чадвар, дахин ашиглалтын давтамж болон бодит ачааны найдвартай ажиллагаа гол шалгуур хэвээр байна.
Эх сурвалж: SpaceX conducts 13th Starship test flight
3SpaceNASA Technology

Сансарт хиймэл дагуул засварлах робот замдаа гарлаа

NASA-гийн дэмжлэгтэй Robotic Servicing of Geosynchronous Satellites төхөөрөмжийг тээсэн Mission Robotic Vehicle геостационар тойрог зам руу хөөрлөө. Зорилго нь сансарт байгаа хиймэл дагуулуудад роботын аргаар үйлчилгээ үзүүлэх юм.

Дэлгэрэнгүй унших
Геостационар хиймэл дагуулууд дэлхийгээс маш хол байрладаг учраас түлш, тоноглолын жижиг асуудал ч олон тэрбумын хөрөнгийг хугацаанаас нь өмнө ашиглалтаас гаргах эрсдэлтэй. Тэнд очиж шалгах, барих, засварлах робот нь хиймэл дагуулын ашиглалтын хугацааг уртасгах боломжтой. Сансрын засвар үйлчилгээ амжилттай болбол “хөөргөөд мартдаг” загвар аажмаар өөрчлөгдөнө. Гэхдээ робот гарын нарийвчлал, харилцаа холбооны саатал, өөр өөр үйлдвэрлэгчийн хиймэл дагуултай нийцэх асуудал нь бодит зах зээл бий болохын өмнөх том сорилтууд юм.
Эх сурвалж: Robotic Servicing Mission Launches with NASA Support
4ScienceQuanta Magazine

Орчлон ертөнц яг ямар хурдаар тэлж байна вэ?

Орчлонгийн тэлэлтийн хурдны талаарх хэмжилтүүд хоорондоо зөрсөөр байгаа нь орчин үеийн астрофизикийн хамгийн сонирхолтой тайлагдаагүй асуудлуудын нэг хэвээр байна.

Дэлгэрэнгүй унших
Энэ зөрчлийг “Хабблын хурцадмал байдал” гэж нэрлэдэг. Эртний орчлонгийн гэрлээс гаргасан тооцоо, харин ойр орчмын одод ба суперноваг ажигласан хэмжилт хоёр ижил хариу өгөхгүй байгаа нь судлаачдыг илүү нарийн өгөгдөл, тооцоолол руу хөтөлж байна. Энэ нь зүгээр нэг тоон маргаан биш. Хэмжилтийн аль нэг талд нуугдсан системийн алдаа байж болохын зэрэгцээ одоогийн космологийн загварт ороогүй шинэ физик байж мэднэ. Шинэ дуран, илүү сайн зай хэмжилт энэ маргааныг намжаах уу, эсвэл улам гүнзгийрүүлэх үү гэдэг нь анхаарах зүйл.
Эх сурвалж: How Fast Is the Universe Really Expanding?
5ScienceScienceDaily Technology

Гэрлийн хурдыг чип дотор “тохируулдаг” шинэ арга

Судлаачид гэрэл оптик хэлхээгээр хэр хурдан тархахыг программчилж удирдах фотоник чип бүтээсэн гэж мэдээллээ. Энэ нь гэрлэн дохиог синхрончлох, түр хадгалах ажлыг нэг чип дээр хийхэд дөхөм болж магадгүй.

Дэлгэрэнгүй унших
Оптик тооцоолол, өгөгдөл дамжуулалтын гол давуу тал нь гэрлийн асар хурд. Гэхдээ дохиог зөв мөчид тааруулж, түр саатуулах шаардлага гардаг бөгөөд өнөөдөр ийм үүргийг олон тусдаа төхөөрөмж гүйцэтгэдэг. Хэрэв уг технологи лабораториос үйлдвэрлэлд шилжвэл AI сервер, дата төвийн оптик холболтын эрчим хүч, өртөг, төвөгшлийг бууруулах боломжтой. Гэхдээ энэ нь эхний шатны судалгааны үр дүн тул бодит системд хэр тогтвортой, хямд үйлдвэрлэгдэх нь дараагийн асуулт болно.
Эх сурвалж: New programmable photonic chip can control how fast light moves